Churchill Formatı Neyi Anlatır
Puro kültüründe Churchill adı, yaklaşık on sekiz santim uzunluğundaki ve kırk yedi halka çapındaki klasik ölçüyü işaret eder. Bu boy, kısa formatlara göre belirgin biçimde daha uzun bir içim süresi tanımlar; çoğu zaman bir saati aşar. Küba punch 48 ile sakin gövdeli punch 8-9-8 gibi daha derli toplu kutuları yan yana düşündüğünüzde, uzunluk farkı kolayca görülür. Uzun gövde, dumanın ağıza ulaşmadan önce daha fazla yol katetmesini getirir ve böylece ısı daha yumuşak kalır. Başlamadan önce en az bir saat ayırmak hem keyif hem de düzgün yanma için yerinde bir adımdır. Telaşlı bir içici için bu boy doğru seçim olmaz; sakin bir akşam isteyen kişiye ise uyar. Ateşleme ilk üçte birde oturduğu için başlangıçta yavaş gitmek tüm içimin gidişatını şekillendirir. Uzun bir formatta tadın gelişimini izlemek, kısa boylarda kaçırılan ince geçişleri yakalamanızı kolaylaştırır. Kısacası bu format vakit ister ama emeğin farkını gösterir, üstelik uzun bir oturumda damağın ısınması, tütünün ilk dakikalardaki sertliğinden sonra oturmasını ve ortadaki dolu bölümün açılmasını beklemek de mümkün olur.
Double Corona Formatına Yakından Bakış
Double Corona, genellikle on dokuz santimi ve elli civarı halka çapını aşar; yani Churchill'den bir kademe daha iri ve daha geniş durur. Kalın çap, kor yüzeyini genişletir ve dumanı dengeler. Punch double corona nasıl bu sınıfın tipik bir örneğidir; punch duke gövdesi ise aynı kalınlık düşüncesini başka bir dengeyle sergiler. İki örnek yan yana konduğunda, çap büyüdükçe aromanın açılış temposunun yavaşladığı açıkça görülür. Üçte birlik bölümler arasındaki geçişler de çok daha net izlenir, çünkü her bölüm kendi karakterini acele etmeden ortaya koyar. Ateşin yüzeyi geniş olduğu için bu boyda ağır ağır ilerleyen bir içim ortaya çıkar ve puro elde tutulduğunda bile kendini belli eder. Külün uzun süre düşmeden durması da bu formatın sevilen yanlarından biridir. Bu nedenle iri çaplı bir puro, alışkın damağa okunacak daha çok ayrıntı verir, ayrıca bu kadar geniş bir çapta dilimlerin ağızda yayılma biçimi arttığı için içici, her bölümü ayrı ayrı yorumlama şansı bulur.
Uzun Puro İçin Zaman Planı
Double Corona boyunda bir puro yakmadan önce, akşamın geri kalanını düşünmek gerekir. Seksen dakikayı zorlayan oturumlar, bildirim ya da ziyaretçi yüzünden yarıda kalırsa keyfi bozulur. Aylara yayılan punch mantua gibi büyük bir kutudan çıkan puro, böyle bir vakti hak eder. Short de punch puro ise aynı çizginin kısa kolunu gösterir ve yarım saatlik bir molaya uyar. Hafta içi küçüğünü, hafta sonu büyüğünü yakmak akla yatkın bir düzendir. Telefonu kenara koymak ve ortamı baştan toparlamak da işe yarar. Külü silkelemek için bir kül tablası, ateşlemek için uzun bir kibrit ya da gazsız bir çakmak yanınızda bulunmalıdır. Yanına bir bardak su ve koyu bir kahve koymak da içimi uzatır. Bütün bu hazırlıklar yapıldığında puroyu ateşlemek için rahat bir nefesle koltuğa gömülmek yeterlidir. Uzun içimde acele etmemek asıl kuraldır, bu yüzden en iyi oturumlar genellikle önceden planlanmış, telefonların sessize alındığı, yanında uzun bir sohbetin ya da iyi bir kitabın eşlik ettiği akşamlarda ortaya çıkar.
Gigante ve Geniş Çaplı Puroların Yapısı
Halka çapı altmışa varınca puro, sade bir çubuktan çok hacimli bir kütleye benzemeye başlar ve elde tutuşu bile farklılaşır. Gigante punch kutusu bu sınıfa girer ve koyu harmanını geniş kesitte rahatça barındırır. Punch super selection kutusu ise çok daha klasik ölçülerde kalır ve aradaki fark tek bakışta anlaşılır. İkisini kıyaslayan biri, kalınlığın duman hacmini nasıl yönlendirdiğini kolayca görür. Geniş çapta duman daha tok ama çoğu zaman daha yumuşak gelir, çünkü ısı geniş bir yüzeye yayılır. Tütünün yoğunluğu çapla karıştırılmamalıdır; kalın olan her puro ağır, ince olan her puro hafif sayılmaz. Çap yalnızca içimin süresini ve duman hacmini yönlendirir. Harmanın dolgunluğunu ortaya koyan şey ise yaprakların cinsi, olgunluğu ve sarımdaki düzenidir, nitekim kalın bir puroda tatların birbirine karışmadan art arda dizilmesi için hem harmanın hem de çapın uyumlu olması gerekir ve bu uyum ancak sabırla tadılarak anlaşılır, aceleyle içilen bir purodan ise pek bir şey kalmaz. Bu yüzden büyük çaplı bir puroya başlarken kendinize yeterince zaman tanımanız gerekir.
Sampler Kutusunun Yeri
Uzun bir puro hakkında karar vermeden önce, benzer ölçüde birkaç harmanı denemek akıllı bir başlangıçtır. Blackbird sampler puro altı adetlik bir seçki olarak aynı boyda art arda tadım fırsatı verir. Cao robusto seçkisi ise beş ayrı örtü yapısını aynı ölçüde toplar. Robusto yarım saati biraz aşar, uzun bir puroya kıyasla çok daha az zaman harcatır. Her denemenin ardından birkaç kelime tutmak yardımcı olur. Hangisinde toprak, hangisinde sedir ya da baharat belirginleşti diye bakmak gerekir. Bu küçük arşiv, bir sonraki seçimde hangi yaprak tipinin damağa daha tanıdık geldiğini gösterir. Aynı günün farklı saatlerinde denemek, yorgunluğun ya da açlığın tadı nasıl yönlendirdiğini de ortaya koyar. Damak haritası oluştuktan sonra hangi harmanın uzun bir akşama yakışacağına karar vermek çok daha rahatlaşır, böylece hafta sonu için ayrılan uzun boylu bir puroyu seçerken elinizde yalnızca bir fikir değil, birkaç somut gözlem toplanmış olur ve yanlış bir tercihin ihtimali azalır.
Altmış Halka Çapı ve Gigante Uzunluk
J.c. newman sampler nasıl kalın halkalı boylara giriş için sade bir seçki oluşturur; geniş çap, acemi bir içicinin bile dumanı rahatça yönetmesine yardım eder. Red gigante puro ise uzun gigante kalıbını dolgun bir harmanla bir araya getirir. Altmışlık çapta kor enli olduğundan puro yavaş tüketilir ve bu da içimi bir saati rahatça bulan bir oturuma taşır. Bunun yansıması olarak duman ılık kalır, damakta daha yumuşak bir his oluşturur. Ancak çap büyüdükçe düzgün yanmak daha da önem kazanabilir. Başlangıçtaki ateşlemede tabanı eşit tutuşturmak, ilerleyen dakikalarda yan yanmayı azaltır. Yan yanma görülürse ucu hafifçe çevirerek ya da külü silkeleyip yeniden ateş vererek düzeltmek çoğu zaman yeterlidir. Çapı büyütmek bir puroyu daha ağır kılmaz, yalnızca daha geniş eder, nitekim en kalın purolarda bile ateşin eşit ilerlemesi, yalnızca kaliteli sarımın değil, içicinin ilk birkaç dakikadaki sabrının da sonucudur ve bu ayrıntıyı öğrenen biri sonraki purolarda çok daha huzurlu içer. Kısacası küçük bir dikkat, uzun bir akşamın tamamına yansır ve sonuçta hem tat hem de yanma çok daha tutarlı olur.
Uzun Purolarda Doğru Başlangıç
Uzun bir puroda başlangıç kesimi pürüzsüz yapılmalıdır. Başın yalnızca küçük bir kısmını kesmek yeterlidir, fazlası çekişi gevşetip yanmayı bozabilir. Gazsız bir ateşleyici ya da odun çubuk kullanmak tada koku sızmasını önler. Shade coronets metal kutu gibi küçük bir boy çabuk toparlanır, bu yüzden kesim hatası daha az hissedilir. Vegafina nicaragua 25'li gibi dolgun bir yapı ise ısıya daha titiz davranmayı ister. Dumanı acele çekmek ısıyı yükseltir ve aromayı örter. Her dakikada bir ya da iki çekiş çoğu zaman iş görür. Ateş sönerse panik yapmadan külü temizleyip puroyu yeniden tutuşturmak mümkündür. Kısa dinlenme araları da dumanı dengeler, tadın her aşamada daha net kalmasına imkan verir. Puroyu ağızlıktan ıslatmadan, dudaklar arasında hafifçe tutmak da bitişe kadar temiz bir tat bırakır, nitekim uzun bir oturumun sonunda bile puronun temiz bir tat bırakması, başlangıçtaki küçük hamlelerin ne kadar sakince yapıldığına ve içimin boyunca dumanın hangi sıklıkta çekildiğine bağlıdır. Bu yüzden çekişlerin arasını açmak, külü sert silkelememek ve yanma hattını gözle takip etmek iyi bir alışkanlıktır.
Humidor Düzeni ve Uzun Boylar
Kalın ve uzun purolar, kuru ortamda çabuk yıpranır; özellikle örtü yaprağı nemsiz havada hemen yırtılır. Yüzde altmış beş ile yetmiş arası nem ve yaklaşık yirmi derece sıcaklık, çoğu humidor için önerilen aralıktır. Quai d'orsay ambassadeur ile quai d'orsay baalbeck gibi ellilik kabinet kutular, aylara yayılan bir arşiv kurmak isteyenler için iş görür. Kutuyu gereksiz yere kaldırmak dengeyi bozar. Yeni bir nemlendirici yerleştirirken damıtık su seçmek önerilir. Yeni gelen purolara bir hafta ortama alışma zamanı tanımak da iyidir. Purolar arasında hava dolaşabilsin diye kutuyu aşırı sıkıştırmamak gerekir. Nem göstergesini zaman zaman ikinci bir ölçerle doğrulamak işe yarar. Güneş gören pencere kenarından ve ısı kaynaklarından uzak bir köşe bulmak yeterlidir, bunun dışında purolar birbirinin kokusunu çabuk aldığı için aynı kabın içinde çok farklı kokulu ürünleri karıştırmamak ve her kutunun içine düzenli bir not koymak da uzun vadede zahmeti azaltır. Düzenli bir kayıt, hangi kutunun ne kadar süre dinlendiğini hatırlamanıza da imkan tanır.
Belicoso ile Churchill Arasındaki Fark
Belicoso sivri başıyla öne çıkar; Churchill ise düz kapaklıdır ve bu fark içimin ilk dakikalarında hemen hissedilir. Sivri uçlu belicoso royal dumanı dar bir noktada yoğunlaştırır, bu yüzden ilk dakikalarda gövde daha net hissedilir. Capitolio onluk kutu gibi daha ferah bir profil, iki formda da aynı özenle sınanabilir ve farkı ortaya serer. Düz uç kesimi rahatlatır, sivri uç ise dikkat gerektirir. Uçtan gereğinden fazla açmak çekişi gevşetir. Sivri uçlu formlarda ağızlık yönü daraldığı için duman yoğunlaşır, düz uçlarda ise daha geniş bir yüzeye açılır. Bu ayrım, aynı harmanın iki farklı kalıpta ayrı ayrı hissedilmesine yol açar. Kesim aleti olarak keskin bir giyotin ya da çift bıçaklı bir makas seçmek yırtılmayı azaltır. Seçim çoğu zaman alışkanlığa ve o günkü havaya bırakılır, ayrıca kesim şeklinin tercih edilmesinde kişisel alışkanlıkların yanı sıra ateşleme alışkanlığının ve elde bulunan aletin de etkisi büyük olduğu için iki formu da deneyip aradaki farkı kendi tecrübesinde tartmak en doğru karardır.
Puro Akşamı İçin Eşlik Seçimi
Uzun bir puroyu rahatça içmek istiyorsanız, ortam da rol oynar. Koyu kahve ya da demli çay çoğu içicinin ilk tercihidir; su ya da soda ise damağı temizler. Quai d'orsay clemenceau kavrulmuş badem tarafıyla kahveye uyum sağlar, tatlılığı şekerden değil kuruyemişten aldığı için ağırlaşmaz. Kremsi quai d'orsay coronas ise daha kremsi duruşuyla hafif içeceklere uyar. Ağır bir sofradan hemen sonra yakmak yerine kısa bir süre beklemek önerilir. Ortam havadar ve gürültüsüz olmalıdır; kapalı ve havasız bir odada duman ağırlaşır. Sohbet eşliğinde içildiğinde uzun bir puro zamanı unutturur, yalnız içildiğinde ise daha yavaş tadılır. Rahat bir koltuk, yeterli ışık ve elinizin altında bir kül tablası da akşamı bütünler, bu nedenle uzun bir puro için ayrılan akşam yalnızca tütünden değil, yanındaki içecekten, koltuktan, ışıktan ve sohbetten de oluştuğu için her ayrıntıyı önceden düşünmek keyfi güzelleştirir. Bütün bunlar bir araya geldiğinde, uzun bir puro sıradan bir molanın ötesinde, akşamın merkezinde yer alan küçük bir alışkanlığa dönüşür.